De wetenschap

Gerelateerde afbeelding

De wetenschap heeft niet het vermogen de ethische oordelen van religies te weerleggen of te bevestigen. Maar wetenschappers hebben wel van alles te zeggen over religieuze ‘feiten’. Een bioloog is beter gekwalificeerd dan een priester om feitelijke vragen te beantwoorden als: ‘Hebben menselijke foetussen een week nadat ze verwekt zijn al een zenuwstelsel? Kunnen ze pijn voelen?
Om een en ander te verduidelijken kunnen we ons verdiepen in een echt historisch voorbeeld waarover je religies zelden hoort, terwijl het ooit toch een enorme sociale en politieke impact had. In het middeleeuwse Europa hadden de pausen een verstrekkend politiek gezag. Als er ergens in Europa een conflict uitbrak, eigenden zij zich het gezag toe om de kwestie op te lossen. Ter bekrachtiging van dit kantoor huren eindhoven gezag herinnerden ze de Europeanen herhaaldelijk aan de Schenking van Constantijn. Volgens hun verhaal had de Romeinse keizer Constantijn op 30 maart 315 een officieel decreet ondertekend dat paus Sylvester I en zijn opvolgers het eeuwigdurende gezag over het westelijke deel van het Romeinse Rijk gaf De pausen bewaarden dit kostbare document in hun archief en gebruikten het als een machtig propagandamiddel zodra ze tegengewerkt werden door ambitieuze prinsen, lastige steden of opstandige boeren. De Europese middeleeuwers hadden groot respect voor oeroude keizerlijke decreten en hoe ouder het document, des te gezaghebbender het volgens hen was. Ze geloofden ook heel sterk dat koningen en keizers de vertegenwoordigers van God op aarde waren. Constantijn werd nog meer aanbeden, omdat hij het heidense Romeinse Rijk had omgevormd tot een christelijk keizerrijk. Als er gekozen moest worden tussen de verlangens van een of andere gemeenteraad en een oeroud decreet van de grote Constantijn zelf, vonden middeleeuwse Europeanen het volkomen logisch om het oude document te gehoorzamen. Als  kantoor huren rotterdam de paus te maken kreeg met politieke oppositie, kon hij dus altijd met de Schenking van Constantijn zwaaien en gehoorzaamheid afdwingen. Niet dat dat altijd werkte, maar de Schenking van Constantijn was een belangrijke hoeksteen van de pauselijke propaganda en de middeleeuwse politieke orde.

Eind negentiende eeuw

Gerelateerde afbeelding

Eind negentiende eeuw maakten verschillende Europese grootmachten aanspraak op Afrikaanse gebieden. Uit vrees dat conflicterende claims een grote Europese oorlog zouden veroorzaken, kwamen de betrokken partijen in 1884 bijeen in Berlijn, waar ze Afrika verdeelden alsof het een taart was. In die tijd was het kantoor huren utrecht Afrikaanse binnenland grotendeels terra incognita voor Europeanen. De Britten, Fransen en Duitsers hadden goede kaarten van de kustgebieden van Afrika en ze wisten precies waar de Niger, de Congo en de Zambezi in zee stroomden, maar ze wisten weinig of niets over de loop van deze rivieren in het binnenland, over de koninkrijken en stammen die aan de oevers gevestigd waren en over de plaatselijke religie, geschiedenis en geografie. Maar dat maakte de Europese diplomaten niet zoveel uit. Ze rolden een halflege kaart van Afrika uit op een gepolijste Berlijnse tafel, trokken hier en daar wat lijnen en verdeelden het continent. Toen de Europeanen later de Afrikaanse binnenlanden in trokken, gewapend met hun onderling afgesproken kaart, ontdekten ze dat veel grenzen die in Berlijn waren getekend niet echt strookten met de geografische, economische en etnische realiteit van Afrika. Maar de veroveraars wilden geen nieuwe ruzies en bleven bij hun afspraak, waardoor deze imaginaire strepen de echte grenzen van Europese koloniën werden. In de tweede helft van de twintigste eeuw, toen de Europese wereldrijken uiteenvielen en hun koloniën onafhankelijk werden, namen de nieuwe landen de koloniale grenzen over uit angst dat het alternatief zou leiden tot eindeloze oorlogen en conflicten. Veel problemen die de huidige Afrikaanse landen nu hebben vloeien voort uit het feit dat hun grenzen nergens op slaan. Toen de schriftelijke fantasieën van Europese bureaucratieën de Afrikaanse realiteit tegenkwamen, moest de realiteit het hoofd buigen.5
Onze moderne kantoor huren amsterdam onderwijssystemen leveren talloze andere voorbeelden van realiteiten die het moeten afleggen tegen schriftelijke bronnen. Als ik de breedte van mijn bureau meet, maakt het weinig uit wat voor meetlat ik daarvoor gebruik. Of ik nu zeg dat het 200 centimeter is of 78,74 inches, mijn bureau blijft even breed. Maar als bureaucratieën mensen de maat nemen, wordt de gekozen meetlat heel belangrijk.

Klassieke economen

Gerelateerde afbeelding

Deze klassieke economen hebben waarschijnlijk nooit hun werkkamers en collegezalen verlaten om eens een kijkje in de echte wereld te nemen. De meeste mensen die meedoen aan het ultimatumspel verwerpen een al te laag aanbod omdat het ‘oneerlijk’ is. Ze verliezen liever een euro dan de sukkel te spelen. En aangezien de echte wereld zo werkt, doen maar heel weinig mensen een al te laag aanbod. De meesten verdelen het geld fiftyfifty of geven zichzelf maar ietsje meer en bieden de andere speler dan dertig of veertig euro aan. Het ultimatumspel heeft een belangrijke weerlegging geleverd van de klassieke kantoorruimte huren eindhoven economische theorieën en droeg bij aan de belangrijkste economische ontdekking van de afgelopen decennia: sapiens volgen geen kille wiskundige logica, maar een warme, sociale logica. We worden beheerst door emoties. Die emoties zijn, zoals we al zagen, eigenlijk heel complexe algoritmen die de sociale mechanismen van de vroegere jagers-verzamelaars volgen. Als ik jou 30.000 jaar geleden hielp een wilde kip te vangen en jij vervolgens het grootste deel daarvan zelf hield en mij alleen een vleugeltje aanbood, zei ik niet bij mezelf: beter één vleugel dan niets. Nee, dankzij mijn evolutionaire algoritmen raakte mijn systeem overspoeld door adrenaline en testosteron, mijn bloed ging koken, ik stampte met mijn voeten en schreeuwde mijn longen uit mijn lijf Op de korte termijn betekende dat misschien dat ik geen eten zou krijgen, maar mogelijk wel een knal voor mijn kop. Op de lange termijn zou ik er echter wel iets aan hebben, want je zou je wel twee keer bedenken voor je me nog een keer met niets probeerde af te schepen. We verzetten ons tegen een oneerlijke verdeling omdat mensen die zo bescheiden waren om er wel mee akkoord te gaan het niet overleefden in de steentijd. Observaties in nog bestaande groepen jagers-verzamelaars bevestigen dit idee. De meeste groepen zijn uiterst egalitair en als een jager naar het kamp terugkeert met een dik, vet hert, krijgt iedereen zijn deel. Hetzelfde geldt voor kantoorruimte huren rotterdam chimpansees. Als één chimp een biggetje heeft gevangen, gaan de andere leden van de troep er met uitgestoken handen omheen staan en meestal krijgen ze allemaal een stuk.

En dieren dan?

Gerelateerde afbeelding

En dieren dan? Hebben dieren een bewustzijn? Hebben ze subjectieve ervaringen? Is het acceptabel om een paard te laten werken tot het neervalt van uitputting? Zoals we eerder al zagen, leren de biowetenschappen ons dat alle zoogdieren en vogels, en op zijn minst ook sommige reptielen en vissen, gevoelens en emoties hebben. Maar de modernste theorieën stellen ook dat gevoelens en emoties biochemische, gegevensverwerkende algoritmen zijn. We weten dat robots en computers gegevens verwerken zonder daar subjectieve gevoelens bij te hebben, dus misschien werkt het met dieren net zo? We weten bovendien dat zelfs bij mensen veel zintuiglijke en emotionele hersencircuits gegevens kunnen verwerken en handelingen kunnen initiëren zonder dat wij ons daarvan bewust zijn. Dus misschien zitten er achter al die sensaties en emoties die we aan dieren toeschrijven -honger, angst, liefde en trouw-alleen maar onbewuste algoritmen, en geen subjectieve ervaringen?2 Deze theorie werd aangehangen door René Descartes, de vader van de moderne filosofie. Descartes beweerde in de zeventiende eeuw dat alleen mensen voelen en verlangen, en dat conference room eindhoven alle andere dieren geestloze automaten zijn, vergelijkbaar met robots of koffieautomaten. Als een man een
hond schopt, voelt de hond niets. De hond krimpt automatisch ineen en jankt, als een zoemende automaat die een kop koffie maakt zonder iets te voelen of willen. In de tijd van Descartes was dit een alom geaccepteerde theorie. Zeventiende-eeuwse artsen en geleerden ontleedden zonder verdoving en zonder scrupules levende honden om te kijken hoe hun organen werkten. Daar was volgens hen niets mis mee, net zoals er voor ons niets mis mee is om een koffieautomaat open te schroeven en het raderwerk aan de binnenkant te bekijken. Begin eenentwintigste eeuw zijn er nog steeds zat mensen die volhouden dat dieren geen bewustzijn hebben of hoogstens een heel ander, inferieur soort bewustzijn. Om uit te maken of dieren een bewustzijn hebben dat op het onze lijkt, moeten we eerst iets meer weten over de werking van de geest en wat voor rol die speelt. Dat zijn extreem moeilijke vraagstukken, maar het is zeker de moeite waard om er wat tijd aan te besteden, aangezien de geest verderop in dit boek een hoofdrol zal krijgen. We kunnen de implicaties van nieuwe technologieën als kunstmatige intelligentie nooit volledig begrijpen als we niet weten wat de geest is. Laten we het specifieke vraagstuk van de dierlijke geest dus nog even opzijleggen en bekijken wat de wetenschap weet over de geest en het bewustzijn in het algemeen. We zullen ons richten op voorbeelden uit conference room rotterdam onderzoek naar het menselijke bewustzijn – dat iets toegankelijker voor ons is – en later terugkomen op het dier en ons afvragen of wat voor mensen opgaat ook opgaat voor onze harige en gevederde achterneven.

Vertrouwelijke internetsites?

Afbeeldingsresultaat voor site:ilocate.nl

Waarom zijn moderne mensen zo dol op zoet? Niet omdat we ons in de eerste decennia van de eenentwintigste eeuw moeten volproppen met ijs en chocolade om te overleven. Het komt meer doordat onze voorouders uit de steentijd, als ze zoete vruchten of honing tegenkwamen, daar maar beter zo snel mogelijk zo veel mogelijk van naar binnen konden werken. Waarom rijden jongemannen zo roekeloos, raken ze betrokken bij vechtpartijen en hacken ze vertrouwelijke internetsites? Omdat ze oeroude genetische voorschriften volgen die tegenwoordig nutteloos of zelfs contraproductief kunnen co-working space eindhoven zijn, maar 70.000 jaar geleden heel veel evolutionair nut hadden. Een jonge jager die zijn leven waagde door achter een mammoet aan te gaan, was een uitblinker die de hand van de plaatselijke schoonheid kon winnen, en nu zitten wij opgescheept met zijn machogenen.11 Precies dezelfde evolutionaire logica is van toepassing op het leven van varkens, zeugen en biggen in door mensen bestierde fokkerijen. Om in het wild te overleven en zich voort te planten moesten mannelijke zwijnen vroeger enorme territoria bestrijken, heel goed bekend zijn met hun omgeving en oppassen voor valstrikken en roofdieren. Verder moesten ze communiceren en samenwerken met andere zwijnen en vormden ze complexe kuddes, die gedomineerd werden door oude, ervaren matriarchen. Deze evolutionaire noodzaak maakte wilde zwijnen – en met name ook wilde zeugen -tot bijzonder intelligente, sociale dieren die gekenmerkt worden door een levendige nieuwsgierigheid en een sterke co-working space rotterdam drang om sociaal gedrag te ontplooien, te spelen, rond te zwerven en hun omgeving te verkennen. Een zeug die geboren werd met een of andere zeldzame mutatie die haar onverschillig maakte voor haar omgeving en andere zwijnen zou het waarschijnlijk niet overleven en zich niet voortplanten. De afstammelingen van de wilde zwijnen – gedomesticeerde varkens – erfden de intelligentie, nieuwsgierigheid en sociale vaardigheden van hun voorouders.12 Net als wilde zwijnen communiceren gedomesticeerde varkens door middel van een rijk palet aan geluids- en geursignalen: moederzeugen herkennen de unieke piepgeluiden van hun eigen biggen en biggetjes van twee dagen oud kunnen het geluid van hun moeder al onderscheiden van dat van andere zeugen.13 Professor Stanley Curtis van de Pennsylvania State University trainde twee varkens -Hamlet en Omelette geheten -om een speciale joystick te bedienen met hun snuit, en zag dat de varkens al snel net zo goed waren in het leren en spelen van simpele computerspelletjes als primaten.